Müslümanlar bugün batının etkisi, baskısı ve hegemonyası altındadır. Bugün kitle iletişim araçları olarak kullandığımız (Facebook, twitter, instagram, youtube vs.) Batı uygarlığından, İslam medeniyetine gelmektedir. Batılı devletler, sosyal medya araçlarıyla kendi doğrularını, kendi seküler yaşayışlarını ve değerlerini Müslüman ülkelere dayatmakta. Neyin doğru neyin yanlış olduğuna Batılılar karar vermektedir. Aynı zamanda sosyal medya araçlarıyla tahrif edilmiş kültürünü Müslüman topluluklara empoze etmektedir.

Tarihi süreç içerisinde özellikle haçlı seferleri ile İslam dünyası üzerindeki emellerine ulaşamayan Batı, kitle iletişim araçlarının gelişmesi, internet ve sosyal medya ile birlikte modern haçlı seferlerini kültür emperyalizmi üzerinden sürdürmektedir. Günümüzde kültür emperyalizmi, batılıların İslam dünyası üzerinde hâkimiyet kurma metotlarının başında gelmektedir. (1)

Günümüzde haberleşme ve medya vasıtalarını incelediğimizde; Bütün dünyayı örümcek ağı gibi saran beş emperyalist ülkenin haber ajansları; ABD’den United Press Internaional (UPI), Associated press (AP), İngiltere’den Reuters, Fransa’dan Agance France Presse (AFP) ve Rusya’dan (TASS) günde 40 milyon kelime ile haber dolaşımının %97’sini sağlayarak dünyayı haber bombardımanına tutmaktadır. (2)

Başka bir örnek ise son dönemlerde kültür emperyalizminin etkisi altında kaldığımız adına selfie çekim dedikleri bir çekim türü ile karşılaşmaktayız. TDK tarafından bu çekime özçekim adı verildi. Özümüzle alakalı olmayan bu çekim türünde birey kamera ile kendisini merkeze alan bir çekim yapmaktadır. Yapılan araştırmalar ve uzmanların açıklamaları bireydeki ben duygusunu arttırarak bencil olmasını sağlıyor. (3) Müslümanların geleneklerinde, kültürlerinde, medeniyetlerinde ben duygusundan ziyade biz duygusu, Müslüman kardeşini düşünme ve paylaşımcılık fikri vardır.
Kültür emperyalizmi ile bütün benliğimizi alan, nasıl yaşamamız gerektiğine karar veren, düşüncelerimize hâkim olmaya çalışan batı kısmı noktada bunu başardı. İnsanlar artık kitle araçlarının esiri olmuş durumda. Bu kadar etkisi altında kaldığımız sosyal medya hesaplarını ve interneti nasıl kullanmalıyız, nasıl vakit geçirmeliyiz?

Niyet:  Yazıyı şöyle göz gezdirenler diyeceklerdir ki sosyal medya hesaplarımıza girerken de niyet mi edilirmiş. Tabi ki bu niyet namaza başlarken yaptığımız gibi ‘Niyet ettim Allah rızası…’ şeklinde değil. Bu niyet hayatın her alanında olduğu gibi bir işe başlarken düşüncelerimizi sorgulama, kendimizi hesaba çekme tarzında.

Ben Müslüman bir fert olarak internette ne işim var, bu mecrada ne yapıyorum, neden kullanıyorum, yaptığım iş Allah’ın rızasına uygun mu? Gibi sorular sosyal medya hesaplarını neden kullandığımızın cevabı verecektir. Niyetimiz Allah’ın rızasına uygun değilse kullanmaktan vazgeçelim.
Zamanı değerlendirme: Sosyal medya hesapları insanların boş vakitlerini değerlendirdikleri bir alan olarak görülmektedir. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’in ifadesine göre insanlık bu konuda da yanılgıdadır.

İki nimet vardır ki, insanların çoğu bu nimetleri kullanmakta aldanmıştır: Sıhhat ve boş vakit.” (Buhârî)

Müslümanların öncelikle şunu bilmesi gerekir ki; hayatın her alanında olduğu gibi sosyal medya platformlarında da zaman israfından uzak durmamız lazım.

Günümüzde insanlar özellikle bazı Müslümanlar saatlerce internet başında zaman öldürmekteler. Bu öyle boyutlara ulaşıyor ki vakit namazlarını dahi kaçırmaktalar.  Klavye başında devlet kurup devlet yıkan bireyler maalesef cemaatsel çalışmaların içerisinde yer almayarak sosyal medyada saatlerce zaman israfında bulunuyorlar. Kendi nefislerini tatmin ederek zaman israfında bulunduklarının farkında dahi olmuyorlar. Bu sebeple Müslüman fert internet ortamında zaman planlamasını doğru yapmalı.

Teknoloji: Müslümanların dikkat etmesi gereken diğer bir husus ise; Teknolojidir. Müslüman bir birey teknolojiyi kullanırken nefsini etki altına alıp nefsine hâkim olması gerekir. Teknolojinin esiri olan kişi, nefsine hâkim olamaz, yönlendiremez.
Teknolojiyi bilmek ayrı bir durum, esiri olmak ayrı bir durumdur. Teknolojinin esiri olan birey, Allah muhafaza süreç içerinde internet bağımlısı olarak çıkar.

Mahremiyet: Şuurlu Müslümanların dahi gözden kaçırdığı, dikkat etmediği önemli bir husus da mahremiyet meselesidir. Sosyal medya platformlarında insanlar şuursuzca fotoğraf paylaşımlarında bulunuyor ve paylaşımda bulunurken mahremiyete de hiçbir şekilde dikkat edilmiyor.
Normal hayatta mahremiyete dikkat eden birey sosyal medyada fotoğraf çılgınlığına uyarak evin en mahrem yerinin dahi fotoğrafını paylaşabiliyor. Batılı güçler bizim benliğimizi almış derken bunu kastediyorum. Çünkü zannediyoruz ki normal hayatta mahrem olan sosyal medya da mahrem değil. Bu sebeple her fırsatta fotoğraf çekinip paylaşımda bulunma hatasına düşünüyoruz.

Maalesef erkekler de kendi arkadaş listelerinde yabancı bayanların olmasına rağmen mahremiyete dikkat etmiyor. Zannediliyor ki ayetlerde belirtilen mahremiyet meselesi sadece bayanlarla ilgili. Sosyal medyada mahremiyet dikkat edilmesi gereken bir meseledir.

Riya:  Sosyal medya Müslümanların algılarını değiştirmiş durumda. Artık Müslümanlar bir şeyler paylaşırken ne kadar beğeni alırım ne kadar kişi benim paylaştığımı paylaşır gözüyle bakmaktadır. Bu da sosyal medyaya davet gözüyle bakan bireylerin zaman içerisinde algılarının değişmesini sağlıyor ve yaptığı paylaşımlar gösteriş halini almasını alıyor.

Davet: Müslüman bireyler sosyal medyayı genellikle davet amaçlı kullanıyor fakat kullanırken de bazı hatalara düşüyorlar. Normal hayatta insanlara davet ederken karşımızdaki muhatabın seviyesine göre konuşuyoruz ama sosyal medyada ise bu ayrıma gitmeden bizi herhangi bir kategoriye koyacak paylaşımda bulunuyoruz. Bu da davetimize icabet edecek muhatabın bize önyargı ile yaklaşmasını sağlıyor ve işimiz biraz daha zorlaşıyor.
Müslümanlar paylaşımlarında kendini herhangi bir örgüte mensupmuş gibi ya da herhangi bir parti üyesiymiş gibi gözükecek paylaşımlardan, beğenilerden ve yorumlardan da uzak durması gerekir ki çünkü bizler insanları İslam’a davet ediyoruz.

Günümüzde düşünülen hatalardan bazıları da bu birey öyle paylaşımlarda bulunuyor ki sanki herhangi bir örgütün temsilcisi niteliğinde… Bu tarz paylaşımlar hem ferdi hem de bağlı olduğu kurumu zor durumda bırakabilir. Davetimize icabet edecek muhatapların önünü tıkayıp bizden kaçmasını sağlayabilir.

Davet yolu zorluklarla bezenmiş bir yol, her ne kadar günümüz şartlarında kolay olsa da zorlu günlerin gelmeyeceğinin kimse garantisini veremez. Bu sebeple mahrem olan meselelerimizi ifşa edecek paylaşımlardan da uzak durmalıyız.

————————

1. Sosyal medya ilmihali, KIRANŞAL Abdülaziz, MGV yayınları
2. http://www.sizinti.com.tr/konular/ayrinti/kultur-emperyalizmi.html
3. http://www.haber7.com/sosyal-medya/haber/1268109-selfie-ceken-erkekler-daha-bencil